Śląski profil ryzyka zawodowego. O nowych i starych wyzwaniach bezpieczeństwa pracy. Rozmowa z Piotrem Kalbronem, Okręgowym Inspektorem Pracy w Katowicach

Na koniec chciałbym zapytać nie o urząd, lecz Pana jako praktyka ochrony pracy: czy Pana zdaniem Śląsk – region zbudowany na pracy – wciąż potrafi traktować pracę jako wartość, którą należy chronić, a nie tylko wykorzystywać?

Myślę, że tak i właśnie dlatego rozmowa o bezpieczeństwie pracy na Śląsku ma tak szczególny wymiar. To region, którego historia, tożsamość i rozwój zostały zbudowane na pracy. Przez dziesięciolecia praca była tutaj czymś więcej niż tylko źródłem dochodu. Była elementem godności, odpowiedzialności i wspólnoty. W wielu śląskich rodzinach etos pracy przechodził z pokolenia na pokolenie.

Ale współczesny rynek pracy bardzo się zmienił. Tempo życia gospodarczego, presja konkurencyjności, globalizacja, automatyzacja i zmieniające się modele zatrudnienia powodują, że coraz częściej pojawia się ryzyko traktowania człowieka wyłącznie jako elementu procesu produkcyjnego albo wskaźnika efektywności. I właśnie dlatego ochrona pracy pozostaje dziś taka ważna.

Z perspektywy praktyka ochrony pracy mogę powiedzieć, że na Śląsku nadal istnieje bardzo silne społeczne przekonanie, że praca zasługuje na szacunek i ochronę. Widać to również po rosnącej świadomości pracowników. Coraz więcej osób zgłasza naruszenia przepisów prawa pracy, reaguje na niebezpieczne warunki i oczekuje od pracodawców nie tylko wynagrodzenia, ale także bezpiecznego, stabilnego i uczciwego środowiska pracy. To bardzo ważna zmiana.

Jednocześnie coraz więcej pracodawców zaczyna rozumieć, że bezpieczeństwo pracy nie jest przeszkodą w rozwoju firmy, ale warunkiem jej stabilności. Dobre przedsiębiorstwa wiedzą dziś, że nowoczesna organizacja nie może opierać się wyłącznie na maksymalizacji wydajności. Musi opierać się również na odpowiedzialności za człowieka.

Śląsk ma w tym zakresie szczególną wrażliwość, bo jest regionem, który wielokrotnie płacił za rozwój przemysłowy bardzo wysoką cenę – także cenę ludzkiego zdrowia i życia. Dlatego tutaj bezpieczeństwo pracy nigdy nie było wyłącznie teorią czy administracyjnym obowiązkiem. Za każdą procedurą, każdym przepisem i każdym szkoleniem stoją konkretne doświadczenia ludzi i rodzin.

Myślę też, że współczesna ochrona pracy coraz bardziej staje się rozmową o jakości życia. Już nie tylko o tym, czy pracownik wróci z pracy bez urazu, ale również o tym, czy będzie pracował w warunkach szanujących jego zdrowie psychiczne, godność i poczucie bezpieczeństwa.

Dlatego odpowiedź na to pytanie jest dla mnie ostrożnie optymistyczna. Śląsk nadal potrafi traktować pracę jako wartość, którą trzeba chronić. Ale utrzymanie tego podejścia wymaga ciągłego wysiłku ze strony państwa, pracodawców, związków zawodowych, instytucji publicznych i samych pracowników.

Bo ostatecznie ochrona pracy nie jest wyłącznie obowiązkiem prawnym. Jest miarą tego, jak poważnie traktujemy człowieka.

Dziękuję za rozmowę.

Może Cię również zainteresować: Dyrektywa platformowa i reforma PIP. Projekt ustawy w rządzie

Galeria