Pracodawca musi zapewnić środki do udzielania pierwszej pomocy

Pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom sprawnie funkcjonujący system pierwszej pomocy w razie wypadku oraz środki do udzielania pierwszej pomocy. Pracodawca ma obowiązek ustalić ilość, usytuowanie oraz wyposażenie punktów pierwszej pomocy i apteczek. Kluczowe jest jednak, aby działania te realizował w porozumieniu z lekarzem sprawującym profilaktyczną opiekę zdrowotną. Należy przy tym uwzględnić rodzaje i nasilenie występujących zagrożeń.

Może Cię również zainteresować: Wypadki przy pracy w 2025 r. – dane wstępne 1-3 kwartał

Pracodawca jest obowiązany chronić zdrowie i życie pracowników przez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki. Nawet przy zachowaniu najwyższych standardów nie można wykluczyć ryzyka. W procesie pracy może bowiem dojść do zdarzenia, które będzie wymagało udzielenia pierwszej pomocy.

Pracodawca musi zapewnić udzielenie pierwszej pomocy

Zgodnie z art. 209(1) Kodeksu pracy, pracodawca musi zapewnić środki niezbędne do udzielania pierwszej pomocy w nagłych wypadkach oraz wyznaczyć pracowników odpowiedzialnych za udzielanie takiej pomocy. Działania te powinny być dostosowane do rodzaju i zakresu prowadzonej działalności. Należy przy tym uwzględnić liczbę zatrudnionych pracowników oraz innych osób przebywających na terenie zakładu. Kluczowe znaczenie ma również rodzaj i poziom występujących zagrożeń. Liczba pracowników wyznaczonych do udzielania pierwszej pomocy, ich szkolenie oraz wyposażenie powinny uwzględniać rodzaj i poziom występujących zagrożeń. Art. 209(1) par. 4 Kodeksu pracy przewiduje, że w przypadku zatrudniania wyłącznie pracowników młodocianych lub niepełnosprawnych, działania w zakresie udzielenia pierwszej pomocy może wykonywać sam pracodawca.

Rozporządzenie precyzuje obowiązki pracodawcy

Kwestie te reguluje Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 26 września 1997 r. Akt ten doprecyzował obowiązki pracodawcy w zakresie pierwszej pomocy, wynikające z ogólnych przepisów BHP. Zgodnie z par. 44 ust. 1 rozporządzenia, pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom sprawnie funkcjonujący system pierwszej pomocy w razie wypadku oraz środki do udzielania pierwszej pomocy. W szczególności pracodawca powinien zapewnić apteczki w poszczególnych wydziałach zakładu pracy. Oprócz tego, niezbędne jest utworzenie punktów pierwszej pomocy tam, gdzie wykonuje się prace o dużym ryzyku wypadku. Wymóg ten dotyczy również miejsc narażonych na wydzielanie się toksycznych par, gazów lub pyłów.

Gdzie umieścić apteczki

Par. 44 ust. 2 rozporządzenia stanowi, że pracodawca powinien ustalić ilość, usytuowanie i wyposażenie punktów pierwszej pomocy oraz apteczek w porozumieniu z lekarzem sprawującym profilaktyczną opiekę zdrowotną nad pracownikami, uwzględniając rodzaje i nasilenie występujących zagrożeń. Obsługa apteczek na każdej zmianie powinna być powierzana wyznaczonym pracownikom, przeszkolonym w udzielaniu pierwszej pomocy. Pracodawca powinien zadbać o właściwe oznakowanie punktów pierwszej pomocy i miejsc z apteczkami. W widocznych miejscach należy wywiesić instrukcje dotyczące udzielania pomocy w razie wypadku. Niezbędne jest także dołączenie wykazu pracowników przeszkolonych w tym zakresie. Zgodnie z art. 207(1) par. 2 Kodeksu pracy, informacja o pracownikach wyznaczonych do udzielenia pierwszej pomocy obejmuje imię i nazwisko, miejsce wykonywania pracy oraz numer telefonu służbowego lub innego środka komunikacji elektronicznej. Przepisy rozporządzenia wymagają też, żeby punkty pierwszej pomocy i miejsca usytuowania apteczek były odpowiednio oznakowane, zgodnie z Polską Normą (zielony krzyż na białym tle), i łatwo dostępne.

Zawartość zakładowej apteczki

Przepisy nie precyzują wymaganego wyposażenia apteczek. Rozporządzenie wskazuje, że pracodawca powinien ustalić ich zawartość w danym zakładzie pracy w porozumieniu z lekarzem sprawującym profilaktyczną opiekę medyczną nad pracownikami, uwzględniając rodzaj i nasilenie zagrożeń. Należy zwrócić uwagę, że warto, by w apteczce, poza środkami służącymi do udzielania pierwszej pomocy, znalazł się wykaz znajdujących się w niej rzeczy, wraz z podaniem ilości poszczególnych elementów. Osoba obsługująca apteczkę powinna dokładnie znać jej zawartość i okresowo sprawdzać (m.in. termin ważności produktów i kompletność opakowań) oraz uzupełniać brakujące wyposażenie. Tytułem przykładu można wskazać następujące elementy wyposażenia apteczki:

• rękawiczki gumowe;
• nożyczki z zaokrąglonymi końcówkami;
• agrafki;
• opaski elastyczne;
• bandaże;
• koc ratunkowy;
• kompresy gazowe jałowe;
• plastry z gazą;
• plastry na szpuli;
• chusty trójkątne;
• opatrunek na oparzenia;
• sól fizjologiczna;
• opatrunki hydrożelowe;
• maski lub ustniki przeznaczone do udzielania pierwszej pomocy metodą „usta-usta”.

Bez leków i środków przeciwbólowych

Należy podkreślić, że w apteczkach nie powinno się umieszczać leków, środków przeciwbólowych i kropli (do oczu, nosa lub żołądkowych). Środki te, przy niewłaściwym zastosowaniu, mogą stanowić zagrożenie dla życia lub zdrowia. Ich nieumiejętne podanie może bowiem spowodować pogorszenie stanu zdrowia pracownika lub wywołać inne negatywne konsekwencje. Szczególnie, że niektóre składniki leków mogą uczulać poszkodowanego. Ponadto nie można wykluczyć, że sam poszkodowany mógłby omyłkowo użyć dany środek niezgodnie z jego zastosowaniem. Leki i środki powinny więc być podawane tylko przez odpowiednie służby ratunkowe.

Czytaj także: Śmiertelny wypadek w lakierni

Źródło: Prawo.pl