Jak zgodnie z prawem zatrudniać na sezon?
Formalności i bhp
Krótkotrwałe zatrudnienie nie zwalnia pracodawcy z obowiązków informacyjnych oraz dokumentowania przebiegu stosunku pracy jak w przypadku każdego pracownika. Sezonowość zatrudnienia nie uprawnia do tego, aby obowiązki z tym związane wykonywać w sposób uproszczony, skrócony lub niepełny. Fakt, iż zatrudnienie trwało krótko, nie oznacza także, że akta osobowe pracownika można przechowywać krócej, niż przewidują to przepisy.
Krótkotrwałość zatrudnienia nie daje też pracodawcom żadnej ulgi w zakresie przestrzegania przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy. Przed podjęciem zatrudnienia pracownicy sezonowi muszą przejść wymagane badania lekarskie. Na pracodawcy ciąży ponadto obowiązek przeszkolenia tej kategorii pracowników z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy. Najczęściej są to osoby, które często zmieniają miejsce pracy, ze znacznie mniejszą wiedzą dotyczącą przestrzegania zasad bhp niż pracownicy stali.
Jeśli dane stanowisko wymaga używania odzieży roboczej, obuwia roboczego lub środków ochrony indywidualnej, pracodawca ma obowiązek zapewnić je także pracownikom sezonowym. Umowy o pracę takich osób zawierane są na krótki okres, ale obowiązek trzeba wykonać nawet, jeśli ich wyposażenie znacznie podnosi koszty zatrudnienia.
Pracodawca musi zapewnić odzież i obuwie robocze pracownikowi sezonowemu. Brak ich dostarczenia może skutkować odpowiedzialnością za wykroczenie (art. 283 § 1 k.p.). Jeśli pracodawca wypłaca ekwiwalent pieniężny za odzież i obuwie robocze, to przyznaje go również pracownikom sezonowy. Dotyczy to również ekwiwalentu za pranie odzieży.
Pracownicy sezonowi zatrudnieni są w sezonie letnim często przy pracach fizycznych na otwartym terenie. W takiej sytuacji konieczne jest zapewnienie im napojów, stosując się do rozporządzenia Rady Ministrów z 28 maja 1996 r. w sprawie profilaktycznych posiłków i napojów (Dz.U. nr 60 poz. 279). Przy pracach na otwartej przestrzeni obowiązek dostarczania napojów chłodzących pojawia się, gdy temperatura otoczenia wynosi powyżej 25oC. Obowiązek dostarczania takich napojów pracownikom sezonowym pracującym na stanowisku pracy znajdującym się wewnątrz pomieszczenia istnieje w sytuacji, gdy temperatura spowodowana warunkami atmosferycznymi przekracza 28oC.
Pracownicy sezonowi otrzymują również posiłki profilaktyczne, jeśli pracodawca ma obowiązek je zapewnić ze względu na zatrudnienie w warunkach szczególnie uciążliwych.
Pracownicy z agencji
Pracodawca, który nie chce sam zatrudniać na czas sezonu, może skorzystać z opcji pozyskania pracowników sezonowych z agencji pracy tymczasowej. Zatrudnienie tych osób drobiazgowo reguluje ustawa z dnia 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r. poz. 236). Cechą odróżniającą zatrudnienie pracowników tymczasowych od świadczenia pracy przez pracowników sezonowych zatrudnianych w oparciu o umowy o pracę jest to, iż dla pracownika tymczasowego pracodawcą jest agencja pracy tymczasowej, natomiast korzystający z pracy przez niego wykonywanej to tzw. pracodawca użytkownik.
Rzeczywisty zakres obowiązków sezonowego pracownika tymczasowego może być identyczny jak własnego pracownika. To pracodawca użytkownik wyznacza zadania osobie skierowanej do niego przez agencję pracy tymczasowej i kontroluje ich wykonanie.
Pracodawca użytkownik podpisuje umowę dotyczącą zatrudnienia pracownika tymczasowego z agencją pracy tymczasowej. Ta agencja podpisuje umowę o pracę z pracownikiem. Wcześniej pracodawca użytkownik pisemnie uzgadnia z agencją:
- rodzaj pracy, która ma być powierzona pracownikowi tymczasowemu,
- wymagania kwalifikacyjne pracownika tymczasowego,
- miejsce, przewidywany okres wykonywania pracy tymczasowej i jej wymiar.
Pracodawca musi na piśmie poinformować agencję o warunkach pracy tymczasowej. Dotyczy to BHP oraz wynagrodzenia pracownika tymczasowego. Wynagrodzenie pracownika tymczasowego zależy od przepisów płacowych obowiązujących u pracodawcy użytkownika. Przede wszystkim uwzględnia się zakładowe normy prawa pracy, np. regulaminy wynagradzania.
Pracodawca użytkownik zapewnia pracownikom tymczasowym odzież i obuwie robocze, środki ochrony indywidualnej, napoje i posiłki profilaktyczne, tak jak własnym pracownikom. Przeprowadza także dla pracowników tymczasowych szkolenia z zakresu bhp, dokonuje oceny ryzyka zawodowego oraz informuje o tym ryzyku.
Korzystanie z pracowników tymczasowych, zamiast zatrudniania we własnym imieniu pracowników sezonowych, daje zatem przede wszystkim ułatwienia organizacyjne, ale nie finansowe. Pracownik tymczasowy nie może mieć gorszych warunków pracy niż pracownicy zatrudnieni na podobnym stanowisku u pracodawcy użytkownika.
