Raport IFR: jak robotyzacja poprawia warunki BHP w pracy?

Zautomatyzowane systemy nie służą wyłącznie podnoszeniu wydajności przemysłu. Najnowszy dokument programowy Międzynarodowej Federacji Robotyki (IFR) dowodzi, że robotyzacja odgrywa bezpośrednią rolę w poprawie środowiska pracy, przejmując zadania niebezpieczne, uciążliwe i szkodliwe dla człowieka.

Czytaj także: Bezpieczeństwo pras hydraulicznych a robotyzacja

Opublikowane 11 sierpnia 2026 r. opracowanie IFR zatytułowane The Impact of Robots: Employment, Productivity and Competitiveness weryfikuje wpływ nowoczesnych technologii na zatrudnienie oraz jakość stanowisk pracy. Zastąpiło ono dotychczasowy dokument federacji i przedstawia aktualne dowody na to, jak automatyzacja przekształca środowisko pracy w zakładach przemysłowych.

Formuła 4D: Koniec z pracami brudnymi, monotonnymi i niebezpiecznymi

Jednym z kluczowych wniosków zaprezentowanych w raporcie IFR jest bezpośredni wpływ robotyki na poprawę warunków pracy. Zgodnie z analizą maszyny skutecznie odciążają personel, przejmując zadania zdefiniowane w formule tzw. 4D:

• brudne (dirty),
• monotonne i powtarzalne (dull),
• niebezpieczne (dangerous),
• wymagające szczególnej precyzji i uciążliwe (delicate).

Zamiast eliminować całe zawody, roboty zastępują ludzi w wykonywaniu konkretnych czynności obarczonych ryzykiem wypadkowym lub uciążliwościami fizycznymi. Wdrożenie automatyzacji pozwala wyeliminować bezpośrednią ekspozycję pracowników na niebezpieczne procesy produkcyjne.

Ochrona starzejącej się kadry i zmiany demograficzne

Raport zwraca uwagę na starzenie się społeczeństw oraz kurczenie się zasobów siły roboczej, co stanowi poważne wyzwanie m.in. dla sektora produkcji i logistyki. W warunkach starzejącej się kadry automatyzacja pozwala zachować ciągłość operacyjną, redukując jednocześnie przeciążenia fizyczne pracowników.

Roboty przejmują najbardziej obciążające operacje, umożliwiając przedsiębiorstwom bezpieczne utrzymanie zdolności produkcyjnych pomimo zmian demograficznych.

Rola szkoleń i robotyki wspieranej przez AI

Autorzy dokumentu podkreślają, że kluczem do bezpiecznej i efektywnej transformacji jest inwestycja w człowieka. Korzyści z automatyzacji zależą od dostępu personelu do odpowiednich szkoleń, podnoszenia kwalifikacji (upskilling) oraz przekwalifikowania (reskilling).

W raporcie omówiono także rosnącą rolę systemów robotycznych wspieranych przez sztuczną inteligencję (AI). Zaawansowane rozwiązania napędzają transformację kadr, ułatwiając przejście pracowników od uciążliwej pracy fizycznej do zadań nadzorczych i technicznych.

W podsumowaniu IFR apeluje o tworzenie kompleksowych, krajowych strategii robotyzacji, które połączą edukację, rozwój kompetencji i wsparcie innowacji w celu przygotowania kadr na bezpieczną, zautomatyzowaną przyszłość.

Może Cię również zainteresować: Kultura BHP i inżynieria bezpieczeństwa w strefie wysokich napięć

Źródło: IFR